လမ္းေလွ်ာက္ရင္း သိခဲ့တာေလးေတြ...

ပိတ္ရက္ေတြဆိုုရင္ လမ္းေလွ်ာက္အဖြဲ ့နဲ ့  နယူးေယာက္တခြင္ စူးစမ္းေလ့လာရင္း သိခဲ့သမွ်ေလးေတြကိုု ေဝမွ်ခ်င္ပါတယ္။ မက္ဟန္တန္ Manhattan ရဲ ့ ေတာင္ဖက္မွာရိွတဲ့ စေတတန္းအိုုင္လန္ Staten Island ဆီကိုု ေအာက္မက္ဟန္တန္ကေန နာရီဝက္တိုုင္း ဖယ္ရီေတြ ရိွပါတယ္။ လစ္ဘာတီရုုပ္တုုေဘးကေန ၿဖတ္သန္းသြားတဲ့ ဖယ္ရီခရီးစဥ္က အင္မတန္သာယာၿပီး ၂၄ နာရီပတ္လံုုး ရိွသလိုု အခမဲ့ပါ။ Things to do in NYC တစ္ခုုပဲ ဆိုုပါေတာ့။ စေတတန္းအိုုင္လန္ အခမဲ့ဖယ္ရီစီး၊ ရထားစီး၊ နာရီဝက္ေလာက္ လမ္းေလွ်ာက္ၿပီးေတာ့ သမိုုင္းဝင္ ရစ္မြန္ Richmond ၿမိ ုု ့က ဒတ္ခ်္၊ ၿဗိတိသွ် ကိုုလိုုနီရယ္အေဆာက္အဦးေတြ၊ ေရွးေခတ္ကလိုု ဝတ္ဆင္ၾကၿပီး ေရွးေဟာင္းပစၥည္းေတြ ၿပထားတဲ့ အိမ္ေတြကိုု ဝင္ၾကည့္ေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္က သံုုးစြဲခဲ့တာေတြ ၿပသထားတယ္။ ကြ်န္မတိုု ့ ငယ္ငယ္တုုန္းက သံုုးခဲ့တဲ့ ေရနံဆီမီးအိမ္ကိုု ေတြ ့ခဲ့လိုု ့ အေမ့ကိုု မွာရဦးမယ္ ေရနံဆီမီးအိမ္ေတြ ့ရင္ သိမ္းထားပါလိုု ့ ။ အဲဒါေတြက ေရွးေဟာင္းပစၥည္း ၿဖစ္ေနၿပီ။


မိနစ္ ၂၀ ေလာက္ ေတာင္တက္ၿပီးေတာ့မွ ေရာက္တဲ့ တိဘက္ၿပတိုုက္က စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းပါတယ္။ ေတာင္ကုုန္းၿမင့္ေလးကေန စိမ္းညိႈ ့ညိႈ ့ သစ္ေတာအုုပ္ေတြ၊ ေတာင္ေၿခက လူေနအိမ္ေတြ၊ ေလတိုုက္တိုုင္း ဆည္းလည္းသံေလး ၿမည္ေနတာ ေအးခ်မ္းလွပါတယ္။ ဝိုုင္းအစ္မလတ္ တိဘက္ကိုု သြားလည္တာ အရမ္းစိတ္ဝင္စားဖိုု ့ ေကာင္းတယ္တဲ့။ ေရေၿမေတာေတာင္၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ရာသီဥတုုက အေရွ ့ေတာင္အာရွနဲ ့ လံုုးဝကြဲၿပားေနတယ္။ အၿပန္က်ေတာ့လည္း သစ္ေတာအုုပ္ကိုု ၿဖတ္ရၿပန္ေတာ့ လမ္းေလွ်ာက္အဖြဲ ့ေခါင္းေဆာင္ရြန္က poison ivy အေၾကာင္း ရွင္းၿပပါတယ္။ poison ivy ဆိုုတာ ေၿမာက္အေမရိကနဲ ့ အာရွမွာ ေပါက္တဲ့ အပင္တစ္မ်ိဳးၿဖစ္ၿပီး သံုုးရြက္ဆိုုင္ေနတဲ့ သစ္ရြက္ေတြက အဆိပ္ရိွေနတတ္ပါတယ္။ အဆိပ္ဆိုုေပမဲ့ လူကိုုေသေစေလာက္တဲ့ အဆိပ္မဟုုတ္ဘဲ ယားယံတာ၊ မီးေလာင္ဖုုလိုု အနာေတြ ၿဖစ္လာပါတယ္။ poison ivy မွန္း ဘယ္လိုုသိလဲဆိုုေတာ့ အရြက္သံုုးရြက္က ပူးကပ္ေနတတ္တယ္၊ ဒုုတိယနဲ ့တတိယက မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုုင္ေနတယ္၊ ပထမရြက္က တၿခားႏွစ္ရြက္ထက္ နည္းနည္းေလး ၿမွင့္ေနတတ္တယ္၊ သစ္ရြက္အဖ်ားေတြက ခႊ်န္းေနတတ္တယ္တဲ့။ ကြ်န္မ မွတ္မိသေလာက္ ေရးလိုုက္တာပါ poison ivy မွန္း သိေစတဲ့ တၿခားအခ်က္ေတြ ရိွပါဦးမယ္။ စိတ္ဝင္စားရင္ ဂူဂယ္မွာ ရွာၿပီး ေလ့လာႏိုုင္ပါတယ္။

credit to Google
credit to Google
credit to Google

အထက္မက္ဟန္တန္ ထရိုုင္ယန္ခံတပ္ပန္းၿခံ Fort Tryon ဖက္ကိုု လမ္းေလွ်ာက္ထြက္ၾကေတာ့ အဖြဲ ့ေခါင္းေဆာင္ဟန္ ့ခ္က အေမရိကန္ေတာ္လွန္ေရးကာလတုုန္းက ဝါရွင္တန္ခံတပ္တိုုက္ပြဲက အဲဒီမွာ ၿဖစ္ခဲ့တာပါတဲ့။ ခံတပ္ကေန ၾကည့္လိုုက္ရင္ ဟတ္ဆန္ၿဖစ္၊ နယူးဂ်ာဆီဖက္ၿခမ္း၊ ယူအက္စ္မွာ ယဥ္ေၾကာအက်ပ္ဆံုုး၊ အၿမဲတမ္း ကားေတြ ဒင္းၾကမ္းၿပည့္ေနတတ္တဲ့ ေဂ်ာ့ဝါရွင္တန္တံတားကိုု ၿမင္ႏိုုင္ပါတယ္။ ေႏြရာသီတုုန္းက ရြန္အဖြဲ ့နဲ ့ ေရာက္ဖူးထားလိုု ့ သာယာမွန္း သိေပမဲ့ ေဆာင္းဦးရာသီမွာ ပိုုလွပါတယ္။ ပန္းပုုပညာရွင္ ေဂ်ာ့ဂေရးဘားနတ္ စုုေဆာင္းထားတဲ့ မစ္ဒစ္ပယ္အနုုပညာ medieval art ေတြကိုု သူေ႒းၾကီးေရာ့ခါဖယ္လာက ဝယ္ယူၿပီးေတာ့ Metropolitan Museum of Art ကိုု လွႈဒါန္းကာ The Cloisters ၿပတိုုက္အၿဖစ္ ၿပသထားပါတယ္။ ဝင္ေၾကးသတ္မွတ္ထားေပမဲ့ သဒါၶေၾကးေပးလိုု ့ ရပါတယ္။ အေတာ္စိတ္ဝင္စားဖိုု ့ေကာင္းတဲ့ ၿပတိုုက္ေလးပါ။ ထရိုုင္ယန္ခံတပ္နဲ ့ ဆက္ေနတာက အင္ဝု Inwood ပန္းၿခံပါ။ မက္ဟန္တန္ကပန္းၿခံနဲ ့ မတူတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ အင္ဝုုပန္းၿခံက လူေတြၿပ ုုလုုပ္ထားတာ မဟုုတ္တဲ့ သဘာဝပန္းၿခံစစ္စစ္တစ္ခုုပါ။

New Jersey & Hudson river from Fort Tryon park

နယူးေယာက္ေရာက္လိုု ့မွ စင္ထရယ္ပါ့ခ္ပန္းၿခံကိုု မေရာက္ဘူးဆိုုရင္ နယူးေယာက္ေရာက္တယ္လိုု ့ ဘယ္ဆိုုႏိုုင္ပါ့မလဲလိုု ့ ေၿပာၾကပါတယ္။ စင္ထရယ္ပါ့ခ္ပန္းၿခံက သဘာဝပန္းၿခံမဟုုတ္ဘဲ လူသားေတြ ၿပ ုုၿပင္ဖန္တီးထားတဲ့ ပန္းၿခံပါ။ စင္ထရယ္ပါ့ခ္က က်ယ္လြန္းတာမိုု ့တစ္ေခါက္တည္းနဲ ့ မႏွံ ့ပါဘူး။ အလယ္၊ အေရွ ့၊ အေနာက္ ခြဲလည္ပါမွ ႏွံ ့ပါမယ္။ free walking tours ေတြ ရိွၿပီး တိုုးဂိုုက္ေတြ ရွင္းၿပတဲ့ စင္ထရယ္ပါ့ခ္ သမိုုင္းေၾကာင္းက အင္မတန္ စိတ္ဝင္စားဖိုု ့ ေကာင္းပါတယ္။ အင္ဝုုပန္းၿခံမွာ မာဘယ္၊ ထံုုးေက်ာက္၊ သဲေက်ာက္၊ schist ( ၿမန္မာလိုု ဘယ္လိုုေခၚလဲမသိ) ေက်ာက္ေတြ ရိွပါတယ္။ မက္ဟန္တန္အထက္ဖက္ ဘေရာင္းစ္သားေတြက Bronx is full of brown stones. Manhattan is full of schist (shit ဟုု အသံထြက္သည္) တိုု ့ဘေရာင္းစ္မွာက အညိုုေရာင္ေက်ာက္ေတြနဲ ့ ၿပည့္ေနတယ္။ မင္းတိုု ့ မက္ဟန္တန္မွာေတာ့ ရွစ္ ( shit ဆဲေရးသည့္အခါတြင္ သံုုးသည့္စကားလံုုး) ေတြၾကီးပါလားကြလိုု ့ ႏွိပ္ကြပ္တတ္ပါသတဲ့။ အင္ဝုုပန္းၿခံမွာ ဆားေက်ာက္ေတြရိွလိုု ့ ေရငွက္ေတြ က်က္စားပါတယ္။ အနီေရာင္အၿမီွးရိွတဲ့ သိမ္းငွက္ၾကီး red - tailed hawks ၊ ဇီးကြက္ owls ၊ ထိပ္ေၿပာင္သိမ္းငွက္ bald eagles ေတြ ေနထိုုင္က်က္စားတဲ့ပန္းၿခံၿဖစ္ဖိုု ့ ငါးႏွစ္စီမံကိန္းခ်ၿပီး လုုပ္ေဆာင္ေနတာ ခုုတေခါက္မွာေတာ့ The Cloisters ၿပတိုုက္အမိုုးေပၚမွာ အစာလာဖမ္းတဲ့ သိမ္းငွက္ကိုု ေတြ ့လိုုက္ရတယ္။

The Cloisters museum

ငွက္ဆိုု ၾကက္တူေရြး၊ က်ီးကန္း၊ ခုုိေလာက္သာ သိတဲ့ ကြ်န္မက သိမ္းငွက္မွန္း မသိပါဘူး။ လမ္းေလွ်ာက္အဖြဲ ့ထဲက အဘိုုးၾကီးတစ္ေယာက္က ေၿပာၿပလိုု ့သာ သိမ္းငွက္မွန္း သိတာ။ ေန ့တိုုင္း မွန္ေၿပာင္းသယ္ပါရဲ ့ ဒီေန ့မွ ေမ့က်န္ခဲ့တယ္လိုု ့ အဘိုုးၾကီးက မခ်င့္မရဲ ၿဖစ္ေနေလရဲ ့။ ၾကည့္ရတာ ငွက္ၾကည့္ဝါသနာပါတဲ့သူနဲ ့တူတယ္။ အဲဒီလိုု ငွက္ၾကည့္ဝါသနာပါတဲ့၊ ငွက္ၿမင္တာနဲ ့ ဘာငွက္မွန္း ဒက္ခနဲသိတဲ့ ဘေလာ့ဂါတစ္ေယာက္ကိုု ဖ်ပ္ခနဲ သတိရမိတယ္။ မွန္းၾကည့္စမ္းပါ ဘယ္သူလဲလိုု ့။ ဒီနားတဝိုုက္မွာ ၁၇ ရာစုုတုုန္းက ေဒသခံအေမရိကန္ တိုုင္းရင္းသားေတြ ေနထိုုင္ခဲ့ၾကပါတယ္တဲ့။ ေဒသခံေတြ ဘာလိုု ့ ဒီေနရာမွာ အေၿခခ်ၾကသလဲဆိုုေတာ့ ဒီအနီးအနားတဝိုုက္မွာ ေပါက္ေရာက္တဲ့ က်ဴးလစ္ tulip ပင္ေတြေၾကာင့္ပါတဲ့။ က်ဴးလစ္ပင္စည္က ေၿဖာင့္တန္းေနၿပီး သစ္ကိုုင္းခက္ေတြ ရွင္းေနေတာ့ ေလွထြင္းဖိုု ့ အေကာင္းဆံုုးပါတဲ့။ ဒဏရီအရေတာ့ ၁၆၂၆ ခုုႏွစ္ က်ဴးလစ္ပင္ေအာက္မွာ နယူးနယ္သာလန္ ဂ်င္နရယ္ဒါရိုုက္တာက ေဒသခံေတြဆီကေန  နယ္သာလန္ေငြေၾကး ၆၀ နဲ ့ ညီမွ်တဲ့ ကုုန္ပစၥည္းေတြနဲ ့ မက္ဟန္တန္ကိုု ဝယ္ယူခဲ့ပါသတဲ့။ ေက်ာက္ဂူေတြမွာ homeless အိမ္ေၿခမဲ့ေတြ ေနထိုုင္ခဲ့ၿပီး ရုုပ္ရွပ္သရုုပ္ေဆာင္ ဆင္ၿမ ူရယ္ အယ္လ္ ဂ်က္ဆန္က အဲဒီေက်ာက္ဂူမွာ ေနထိုုင္တဲ့ homeless အိမ္ေၿခမဲ့အၿဖစ္ သရုုပ္ေဆာင္ထားတဲ့ ရုုပ္ရွင္ေတာင္ ရိွပါသတဲ့။

Hank's  meet up at Fort Tryon Park, Inwood
Inwood cave

ဟန္ ့ခ္ ေနာက္ဆံုုး ရွင္းၿပတဲ့ အပင္က ဂင္းကိုု Gingko လိုု ့ အမည္ရတဲ့ အပင္ပါ။ မူလဇာတိက တရုုတ္ၿပည္က ၿဖစ္ၿပီး နယူးေယာက္တခြင္ အဲဒီအပင္ေတြ စိုုက္ပ်ိဳးေနပါသတဲ့။ ဟုုတ္ပါ့ အဲဒီေတာ့မွ သတိထားမိတယ္ ကြ်န္မတိုု ့လမ္း၊ ရပ္ကြက္တဝိုုက္မွာ အဲဒီအပင္ေတြခ်ည္းပဲ။ အရြက္ေလးက ထူးၿခားတယ္ ၿမင္းခြာရြက္နဲ ့ဆင္တယ္။ ေဆာင္းဦးရာသီမွာ တပင္လံုုး ဝါလိုု ့။ တေလာက နယူးေယာက္ ေဘာ္တနစ္ကယ္ဂါးဒင္း wonderland tour မွာ ပါဝင္ေတာ့ ဂိုုက္က အသက္ ၆၀ ေက်ာ္ အဘိုုးၾကီး။ အရြက္မရိွေတာ့တဲ့ ဂင္းကိုုပင္ကိုု ထိုုးၿပၿပီး အဖိုုလား၊ အမလားတဲ့။ အဖြဲ ့ထဲက ဆက္ေက်ာ္သက္ ေကာင္မေလးက အပြင့္ပြင့္လိုု ့ အနံ ့ရရင္ အဖိုု၊ အမ ခြဲႏိုုင္တယ္တဲ့။ အမပင္က အသီးသီးေတာ့ လူစုုလူေဝးတဲ့ water fountain နားမွာ မစိုုက္ဘဲ အဖိုုပင္ပဲ စိုုက္ပါသတဲ့။ မင္းတိုု ့က ေအးရွန္းလား ဟုုတ္ကဲ့ ဒီဂင္းကိုုပင္က ကနဦးတုုန္းကေတာ့ အေမရိကန္မွာ ရိွခ်င္ရိွခဲ့မွာေပါ့။ ေနာက္ေတာ့ မ်ိဳးတုုန္းသြားတယ္နဲ ့ တူပါရဲ ့ အေမရိကန္မွာ မရိွေတာ့ဘူး။ တရုုတ္ၿပည္က ဘုုန္းၾကီးေက်ာင္းတေက်ာင္းမွာေတာ့ ၿမင့္ၿမတ္တဲ့အပင္ဆိုုၿပီး ဂရုုတစိုုက္ ထိန္းသိမ္းထားလိုု ့ ဂင္းကိုုပင္ကိုု ၿပန္ေတြ ့တာကြ။ သဘာဝေဘးဒဏ္ ခံႏိုုင္ရည္စြမ္း ၿမွင့္တယ္၊ ဂရင္းေဟာက္စ္အတြက္ ေကာင္းတယ္ဆိုုၿပီး နယူးေယာက္တခြင္မွာ စိုုက္ပ်ိဳးေနၾကေလရဲ ့။ အသီးက နံေပမဲ့ ေဆးဖက္ဝင္တယ္ဆိုုၿပီး အေစ့ကိုု စားၾကတယ္။

Gingko tree

မင္းတိုု ့ သစ္ပင္ေတြ Photosynthesis လုုပ္တာ သိလား။ အပင္ေတြက အၿမစ္က ရတဲ့ ေရ၊ ေလထဲက ႏိုုက္ထရိုုဂ်င္ဓာတ္ေငြ ့၊ ေနေရာင္ၿခည္နဲ ့ ဓာတ္ၿပ ုုၿပီး အပင္အတြက္ ဂလူးဂိုု ့စ္ထုုတ္၊ ေလထဲကိုု ေအာက္ဆီဂ်င္ဓာတ္ေငြ ့ ၿပန္ထုုတ္တာ။ မွန္တယ္ ေဆာင္းတြင္းမွာ သစ္ရြက္ေတြ မရိွေတာ့တဲ့အခါ ဖိုုတိုုဆင္းသယ္ဆစ္ ဘယ္လိုုလုုပ္မလဲ။ အယ္...ဟုုတ္သားပဲ ဘယ္လိုုလုုပ္သလဲဟင္။ ေႏြရာသီမွာ ေနေရာင္ၿခည္ လံုုလံုုေလာက္ေလာက္ရေတာ့ အစိမ္းၿခယ္ဓာတ္ေတြ မ်ားေနလိုု ့ သစ္ရြက္ေတြ စိမ္းေနတာ။  ေန ့တာတိုုတဲ့ ေဆာင္းဦးမွာ သစ္ရြက္ေတြ အေရာင္ေၿပာင္းလာတာ ေနေရာင္ၿခည္ လံုုလံုုေလာက္ေလာက္ မရေတာ့လိုု ့ အစိမ္းေရာင္ၿခယ္ဓာတ္ေတြ နည္းလာလိုု ့ကြ။ သစ္ရြက္ေတြ အေရာင္ေၿပာင္းလာရင္ မၾကာခင္ ေဆာင္းတြင္းေရာက္ေတာ့မယ္လိုု ့ သစ္ပင္ေတြက သိၾကတယ္။ ေမပယ္ပင္ေတြရဲ ့ သစ္ရြက္ေတြမွာ ဂလူးကိုု ့စ္ေတြ ရိွေနတဲ့ ေနရာက အနီေရာင္ ၿဖစ္သြားတယ္။ ဝက္သစ္ခ်ပင္ Oak ဆိုု အနီေရာင္ကေန အညိုုေရာင္ ေၿပာင္းသြားတယ္။ ေမပယ္ပင္ကေန သၾကား၊ syrup (ပန္ကိတ္ pancake ေပၚမွာဆမ္းတဲ့ သကာရည္) ထုုတ္လိုု ့ရတယ္ဆိုုတာ သိသလား။ ဗာမြန္သြား ေတာလားတုုန္းက နယူးအဂၤလန္ ေမပယ္ၿပတိုုက္မွာ အဲဒီအေၾကာင္း ဖတ္ခဲ့၊ ဗီဒီယိုု ၾကည့္ခဲ့ရလိုု ့သိပါတယ္။ ေဆာင္းတြင္းမွာ သစ္ပင္ေတြက ဖိုုတိုုဆင္းသယ္ဆစ္ မလုုပ္ေတာ့ဘဲ အိပ္ေနၾကတာကြဲ ့။

သစ္ပင္ေတြရဲ့ ပံုုသဏၭာန္ေတြက တခုုနဲ ့တခုု မတူဘူး၊ အလွတစ္မ်ိဳးစီ။ ဒီအပင္ဆိုု ေတာင္ဖက္ပိုုင္းမွာ ေပါက္တဲ့အပင္ သူ ့အၿမစ္ေတြက ေၿမေပၚမွာ နည္းနည္းေလး ေပၚေနတတ္တယ္ ေလရႈဖိုု ့။ ပင္စည္ကိုု ထြင္းလိုုက္တိုုင္း အပင္က ေသသြားမွာ မဟုုတ္ဘူး။ သစ္ေခါက္ေတြက အထပ္လိုုက္ဆိုုေတာ့ ထြင္းလိုု ့ရတယ္။ ကယ္လီဖိုုးနီးယားက Redwood ပန္းၿခံက သစ္ပင္ကိုု ၿမင္ဖူးၾကတယ္မလား အလယ္မွာ ကားသြားလိုု ့ ရတယ္ေလ။ သစ္ပင္ေတြရဲ ့ အေခါက္က တခုုနဲ ့တခု မတူၿပန္ဘူး  အလွတစ္မ်ိဳးစီ။ ဘယ္သစ္ပင္က ပင္စည္အေခ်ာမြတ္ဆံုုးလဲ ။ American peach  မွန္တယ္။ ပင္စည္ေခ်ာမြတ္လိုု ့ နာမည္ေတြ ေရးထြင္းတာ အခံရဆံုုး။ ေဘာတနစ္ဂါးဒင္းမိုု ့ ႏိုုင္ငံၿခားက အပင္ေတြကိုု စံုုလင္ေအာင္ စိုုက္ပ်ိဳးထားတယ္။ တခ်ိဳ ့က ကြန္ပလိန္းၾကတယ္ ဘာလုုိ ့ ႏိုုင္ငံၿခားအပင္ေတြ စိုုက္ပ်ိဳးတာလဲတဲ့။ ေဘာ္တနစ္ဂါးဒင္းမွာ စိုုက္ပ်ိဳးထားေတာ့ တကမၻာလံုုးက အပင္ေတြ ၿမင္ရတာေပါ့ မဟုုတ္ဘူးလား။ National Park Ranger ေနရွင္နယ္ပါ့ခ္ရိန္းဂ်ားေတြက အပတ္တိုုင္း သစ္ပင္ေတြ အေရာင္ေၿပာင္းတာ၊ အသီး၊ အပြင့္ပြင့္တာ၊ သစ္ရြက္ေၾကြတာေတြကိုု မွတ္တမ္းမွတ္ၿပီး ရာသီဥတုု အေၿပာင္းအလဲမွာ သစ္ပင္ေတြ အက်ိဳးသက္ေရာက္ပံုုကိုု ေစာင့္ၾကည့္ၾကတယ္။

Gingko trees
Redwood Park
credit to Google

ေက်းဇူးေတာ္ေန ့ ပိတ္ရက္မွာ ပန္ဆယ္ေဗးနီးယားၿပည္နယ္ကိုု ခရီးသြားေတာ့ လည္ပတ္ခဲ့တာ Adventure aquarium ေရသတၱဝါၿပတိုုက္ပါ။ အက္ေကဒီးယား ေတာလားတုုန္းက ကြန္နက္တီးကပ္ၿပည္နယ္ မစ္စတစ္ေရသတၱဝါၿပတိုုက္၊ ႏိုုင္အာဂရာေရသတၱဝါၿပတိုုက္ေတြ လည္ပတ္ဖူးသားမိုု ့ ေရသတၱဝါၿပတိုုက္ေတြက တခုုနဲ ့တခုု ထူးမၿခားနားပါပဲ။ ဒီ အက္ဗန္ရွား ေရသတၱဝါၿပတိုုက္က Hippo ေရၿမင္းရိွလိုု ့ နည္းနည္းထူးၿခားတယ္။ ေအ၊ ဘီ၊ စီ၊ ဒီ ဇုုန္ေလးခုုရိွရာမွာ အားလံုုးႏွံ ့ေအာင္ လည္ၿပီးေတာ့ kids zone ဆိုုတဲ့ ကေလးေတြကိုု ပညာေပးတဲ့အခန္းကိုု ဝင္လည္ပါတယ္။ ဖားတပိုုင္း၊ ငါးတပိုုင္းကိုု ၿပၿပီး ဝိုုင္းေရ အဲဒါ ဖားေလာင္းလိုု ့ ေၿပာေတာ့ ဝိုုင္းက မသိဘူးတဲ့။ ဟင္... အထက္တန္းေက်ာင္းမွာ မသင္ရဘူးလား သင္ခဲ့ရမွာေပါ့ ေမ့ေနၿပီေလ။ ဥကေန ဖားၿဖစ္ပံုုအဆင့္ဆင့္ ၿပသထားတဲ့ ပန္းခ်ီကိုု ၿမင္ေတာ့ ဝိုုင္းက kids zone ဆိုုေပမဲ့ ကေလးေတြသာ ပညာရတာ မဟုုတ္ဘူး လူၾကီးေတြလည္း ပညာရတာပဲေနာ္တဲ့။ ဝိုုင္း နင္ ဖားသား စားလား စားတယ္။ ကြ်န္မတိုု ့ ငယ္ငယ္တုုန္းက အေဖ ဖားသားမီးဖုုတ္ စပါးလင္ႏိုုင္ႏိုုင္နဲ ့ ခ်က္ေကႊ်းတာ သိပ္စားေကာင္းတာပဲ။ ရွဴး... တိုုးတိုုး ဟိုုမွာေတြ ့လား Fogs as Pets ဆိုုၿပိး ကေလးေတြကိုု ပညာေပးတာ လူၾကီးေတြက ဖားသား စားေကာင္းတယ္လိုု ့ ေတြးေနတယ္ ေကာင္းေရာ။

Adventure Aquarium
Camden, New Jersey

ညစာကုုိ တရုုတ္ဘူေဖးဆိုုင္မွာ စားေတာ့ ဖားသားေၾကာ္ေတြကိုု ေတြ ့ေတာ့ ေရသတၱဝါၿပတိုုက္က အေရာင္ေတာက္ေတာက္ အဆိပ္ရိွတဲ့ ဖားေတြကိုု သတိရသြားတယ္။ ငါးမန္းေတြ ေတြ ့ေတာ့ ဝိုုင္း သိလား ငါးမန္းေတာင္က ေစ်းေကာင္းတယ္ တခ်ိဳ ့ဆိုု ငါးမန္းေတာင္ကိုုပဲ ၿဖတ္ယူၾကတာ ရိွတယ္။ တရုုတ္မဂၤလာပြဲမွာ ငါးမန္းေတာင္ဟင္းခ်ိဳ ေကႊ်းႏိုုင္မွ ဂုုဏ္ရိွတယ္လိုု ့ မွတ္ၾကတယ္။ ခုုဆိုု ငါးမန္းက မ်ိဳးတုုန္းမယ့္စာရင္း ဝင္ေနၿပီ။ ငါးေတြ ဖမ္းဆီးလြန္းလိုု ့ ေနာင္အႏွစ္ငါးဆယ္ဆိုုရင္ ငါးဆိုုတာ ၿပတိုုက္မွာပဲ ရိွေတာ့မယ္တဲ့။ ရွဴး တိုုးတိုုး ငါးမန္းေတာင္ဟင္းခ်ိဳေသာက္ဖိုု ့ ေတြးေနတဲ့ တရုုတ္ငတိမေလးေတြလိုု ့ ထင္သြားဦးမယ္။

ဘာရယ္ မဟုုတ္ပါဘူး လမ္းေလွ်ာက္ရင္း သိခဲ့တာေလးေတြပါ။

စန္းထြန္း
ဒီဇင္ဘာ ၆၊ ၂၀၁၄။

4 comments:

Anonymous said...

ဖတ္လိုု ့ေကာင္းလိုု ့ခ်က္ခ်င္းမန္ ့ခ်င္တာခုုတေလာအင္တာနက္ဒုုကၡေပးေနလိုု ့မန္ ့မရလိုု ့။
ခုုတေလာသစ္ပင္၀ါ၀ါေလးေတြေတြ ့တုုိင္းကုုိယ္လည္းစန္းထြန္းကုုိခဏခဏသတိရေနတာ။
သူဘယ္သူလဲ....း)
ခ်စ္ေသာမမအုုိင္အိုုရာ

ပစ္ပစ္ said...

အထြန္းနဲ႕အတူလမ္းေလွ်ာက္ထြက္ခဲ့တယ္..
သစ္ပင္ကို ထြင္းျပီးကားလမ္းလုပ္ထားတာတာေလး
သေဘာက်လိုက္တာ..

ျမတ္ၾကည္ said...

Ma Ma Iora :) Right?

San Htun said...

ၿမတ္ၾကည္ း ညီမေလး အေၿဖ မွန္ပါတယ္ကြယ္ ...:D